อภิสิทธิ์ฉะ กกต. เปิดช่องฮั้วเลือก สว.

ประเด็นการเลือกสมาชิกวุฒิสภา หรือ สว. ยังคงเป็นเรื่องที่สังคมจับตามองอย่างต่อเนื่อง หลังนายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ สส.บัญชีรายชื่อ และหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ อภิปรายถึงการทำงานของคณะกรรมการการเลือกตั้ง หรือ กกต. โดยตั้งคำถามถึงความรัดกุม โปร่งใส และความสุจริตเที่ยงธรรมในการจัดการเลือก สว. ปี 2567

สาระสำคัญของการอภิปรายครั้งนี้สะท้อนข้อกังวลว่า ระบบการเลือก สว. อาจมีช่องโหว่ที่เปิดโอกาสให้เกิดการแลกคะแนนหรือการฮั้วเลือกกันเป็นกลุ่ม นายอภิสิทธิ์จึงเสนอให้ กกต. ชี้แจงต่อสังคมอย่างละเอียด เพราะความน่าเชื่อถือขององค์กรอิสระมีผลโดยตรงต่อความเชื่อมั่นของประชาชนและต่อภาพรวมของระบอบประชาธิปไตย

อภิสิทธิ์ฉะ กกต. เปิดช่องฮั้วเลือก สว.

นายอภิสิทธิ์ระบุว่า กกต. ถูกออกแบบขึ้นเพื่อทำหน้าที่สำคัญทั้งด้านการออกระเบียบ การจัดการเลือกตั้ง และการวินิจฉัยข้อร้องเรียนหรือบทลงโทษ องค์กรจึงต้องทำงานด้วยมาตรฐานสูงและได้รับการยอมรับจากทุกฝ่าย อย่างไรก็ตาม การเลือกตั้ง สว. ที่ผ่านมาได้ทำให้เกิดข้อสงสัยจำนวนมาก โดยเฉพาะเรื่องการป้องกันการสมยอมและการจัดระบบที่อาจทำให้ผู้สมัครลงคะแนนตามโพยได้ง่าย

อภิสิทธิ์ฉะ กกต. เปิดช่องฮั้วเลือก สว. จากสามข้อสังเกต

ข้อสังเกตแรกเกี่ยวข้องกับหลักการศูนย์คะแนน ซึ่งกำหนดไว้เพื่อใช้ตรวจสอบกรณีที่ผู้สมัครจำนวนมากได้คะแนนเป็นศูนย์ หากผู้สมัครไม่ได้มีเจตนามาแข่งขันเพื่อเป็น สว. แต่เข้ามาเพื่อสนับสนุนผู้สมัครรายอื่น ก็อาจสะท้อนพฤติกรรมการสมยอมกันได้ นายอภิสิทธิ์มองว่า กกต. ควรนำหลักการดังกล่าวมาใช้ตรวจสอบอย่างจริงจัง และหากพบความผิดปกติ ก็ควรพิจารณาจัดการเลือกใหม่ในพื้นที่ที่มีปัญหา

ข้อสังเกตที่สองคือการตรวจสอบคุณสมบัติและกลุ่มอาชีพของผู้สมัคร โดยเฉพาะกลุ่มที่มีรายละเอียดเฉพาะ เช่น สาธารณสุข สื่อสารมวลชน หรืออาชีพอื่นที่กฎหมายกำหนด หากการตรวจสอบไม่ละเอียดเพียงพอ อาจเปิดช่องให้มีการจัดคนเข้าสมัครในกลุ่มต่าง ๆ เพื่อใช้เป็นฐานแลกคะแนน การป้องกันปัญหาจึงควรเริ่มตั้งแต่ขั้นตอนรับสมัคร ไม่ใช่รอให้เกิดข้อร้องเรียนหลังการเลือกตั้งเสร็จสิ้น

ข้อสังเกตที่สามเกี่ยวกับการใช้หมายเลขผู้สมัครในรอบการเลือกตั้งระดับประเทศ นายอภิสิทธิ์ตั้งคำถามว่า เหตุใดจึงไม่มีการเปลี่ยนหมายเลขของผู้สมัครที่ตกรอบไปแล้ว เพราะการคงหมายเลขเดิมไว้อาจทำให้ผู้สมัครบางกลุ่มสามารถใช้โพยหรือสัญลักษณ์ที่เตรียมไว้ล่วงหน้าได้สะดวก เรื่องนี้จึงเป็นประเด็นที่ กกต. ควรอธิบายด้วยข้อมูลและเหตุผลที่ตรวจสอบได้

คำถามต่อกระบวนการสอบสวนและการใช้อำนาจของ กกต.

นอกจากการจัดการเลือกตั้งแล้ว การดำเนินคดีและการตรวจสอบข้อร้องเรียนก็เป็นอีกเรื่องที่ถูกตั้งคำถาม นายอภิสิทธิ์กล่าวถึงกรณีที่มีการยุติหรือจำกัดการสอบสวนในระดับพื้นที่ ทั้งที่อาจมีข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับขบวนการฮั้วเลือก สว. จนทำให้หน่วยงานอื่นต้องเข้ามาตรวจสอบ การทำงานที่ล่าช้าหรือการไม่ขยายผลให้ครบถ้วน อาจทำให้สังคมมองว่า กกต. ไม่ได้ใช้กลไกที่มีอยู่เพื่อค้นหาความจริงอย่างเต็มที่

อีกประเด็นหนึ่งคือการตรวจสอบเส้นทางการเงิน หากข้อมูลเชื่อมโยงไปถึงบุคคลหลายระดับ กกต. ควรพิจารณาอย่างรอบคอบและเปิดเผยเหตุผลของการรับหรือไม่รับข้อมูล โดยเฉพาะเมื่อมีมติที่มีเสียงใกล้เคียงกัน การชี้แจงที่ชัดเจนจะช่วยลดข้อครหาว่ามีการเลือกปฏิบัติหรือตัดตอนการสอบสวนก่อนถึงผู้ที่อาจมีบทบาทสำคัญ

กรณีพยานกลับคำให้การก็เป็นอีกเรื่องที่นายอภิสิทธิ์ขอให้สังคมตั้งคำถาม หากบุคคลหนึ่งเคยให้ข้อมูลที่นำไปสู่การกล่าวหาผู้อื่น แต่ต่อมากลับระบุว่าคำให้การเดิมไม่เป็นความจริง หน่วยงานที่รับผิดชอบควรตรวจสอบสถานะและความน่าเชื่อถือของพยานอย่างเป็นระบบ การใช้ข้อมูลบางส่วนเพื่อดำเนินคดี แต่ไม่พิจารณาผลจากการกลับคำให้การ อาจทำให้กระบวนการถูกมองว่าไม่เป็นธรรม

ผลกระทบต่อความเชื่อมั่นทางการเมือง

การเลือกตั้งที่ประชาชนไม่มั่นใจในความสุจริตย่อมส่งผลกระทบมากกว่าผลคะแนน เพราะ สว. มีบทบาทต่อการพิจารณากฎหมาย การตรวจสอบการทำงานของรัฐบาล และกลไกทางการเมืองในหลายด้าน หากผู้คนเชื่อว่าผลการเลือกมาจากการจัดตั้งหรือการแลกคะแนน ความชอบธรรมของผู้ได้รับตำแหน่งก็จะถูกตั้งคำถามตามไปด้วย

นายอภิสิทธิ์ยังเตือนว่า ความล่าช้าในการดำเนินการอาจทำให้เกิดปัญหาผลประโยชน์ทับซ้อน โดยเฉพาะหากผู้มีอำนาจตัดสินใจบางรายมีความเกี่ยวข้องกับที่มาของ สว. ชุดดังกล่าว ประเด็นนี้จึงไม่ควรจบลงเพียงการตอบโต้ทางการเมือง แต่ควรมีการเปิดเอกสาร หลักเกณฑ์ และเหตุผลประกอบการตัดสินใจ เพื่อให้ประชาชนสามารถตรวจสอบได้

• กกต. ควรชี้แจงวิธีป้องกันการแลกคะแนนและการฮั้วอย่างเป็นรูปธรรม
• ควรตรวจสอบคุณสมบัติและกลุ่มอาชีพของผู้สมัครให้เข้มงวดตั้งแต่ต้น
• ควรเปิดเผยเหตุผลเกี่ยวกับการรับเรื่องร้องเรียน การยุติคดี และการไม่รับข้อมูลสำคัญ
• ควรสร้างระบบตรวจสอบที่ทำให้ทุกฝ่ายมั่นใจว่าการเลือกตั้งเป็นธรรม

โดยสรุป ประเด็นอภิสิทธิ์ฉะ กกต. เปิดช่องฮั้วเลือก สว. ไม่ได้เป็นเพียงข้อถกเถียงระหว่างนักการเมืองกับองค์กรอิสระ แต่เป็นคำถามต่อมาตรฐานการเลือกตั้งของประเทศไทยโดยรวม การพิสูจน์ความจริงควรอาศัยหลักฐาน กระบวนการที่โปร่งใส และการตรวจสอบจากหลายหน่วยงาน หาก กกต. ต้องการฟื้นความเชื่อมั่น ก็ควรตอบทุกข้อสงสัยอย่างตรงไปตรงมาและเร่งดำเนินการตามกฎหมายโดยไม่เลือกปฏิบัติ

ประชาชนควรติดตามข้อมูลจากหลายแหล่ง ตรวจสอบข้อเท็จจริง และร่วมกันเรียกร้องให้กระบวนการเลือกตั้งมีความโปร่งใสมากขึ้น เพราะความน่าเชื่อถือของระบบการเมืองเป็นเรื่องที่ทุกคนมีส่วนร่วมในการปกป้อง

ที่มา – “อภิสิทธิ์” ฉะ กกต. บกพร่องจัดเลือก สว. เปิดช่องฮั้ว ทำลายเจตนารมณ์รัฐธรรมนูญ