สวัสดีครับเพื่อนๆ ทุกคน ช่วงนี้ในโซเชียลมีเดียแชร์กันสนั่นเกี่ยวกับประเด็นเลิกสมาคมฌาปนกิจ จนหลายคนที่เคยจ่ายเงินสมทบไว้เริ่มกังวลใจ กลัวเงินหาย กลัวไม่มีใครช่วยจัดการศพตอนจากไป วันนี้เรามาชี้แจงแบบชัดๆ เป็นกันเอง จากข้อมูลอย่างเป็นทางการของรัฐบาลเลยนะครับ รับรองว่าอ่านจบแล้วสบายใจแน่นอน!
ก่อนอื่นต้องเข้าใจก่อนว่าสมาคมฌาปนกิจสงเคราะห์คืออะไร มันคือการรวมกลุ่มของชาวบ้านในชุมชน เพื่อช่วยเหลือกันเรื่องจัดการศพและสงเคราะห์ครอบครัวเมื่อสมาชิกเสียชีวิต โดยไม่หวังกำไร แบ่งเงินกัน เหมือนกองทุนชุมชนนั่นแหละครับ ปัจจุบันทั่วประเทศมีสมาคมแบบนี้เยอะมากกว่า 4,874 แห่งเลยทีเดียว และยังเหลือที่ดำเนินการปกติอีกกว่า 3,839 แห่ง ไม่ใช่เลิกกันหมดนะ!
เลิกสมาคมฌาปนกิจ ต้องสั่งจากนายทะเบียนท้องที่เท่านั้น
รองโฆษกรัฐบาล นางสาวอัยรินทร์ พันธุ์ฤทธิ์ ได้ออกมาชี้แจงชัดเจนเมื่อวันที่ 19 กุมภาพันธ์ 2569 ว่าการเลิกสมาคมฌาปนกิจ ไม่ใช่เรื่องที่รัฐบาลกลางจะสั่งได้ง่ายๆ มันต้องผ่านกระบวนการตามกฎหมาย พระราชบัญญัติการฌาปนกิจสงเคราะห์ พ.ศ. 2545 กำหนดให้นายทะเบียนท้องที่ ซึ่งคือเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นในพื้นที่นั้นๆ เป็นผู้มีอำนาจตัดสินใจ
ขั้นตอนการเลิกก็ยุ่งยากหน่อยนะครับ ต้องทำคำสั่งเลิก ปิดประกาศที่สมาคม ส่งให้นายทะเบียนกลาง ซึ่งอยู่ที่อธิบดีกรมกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว กระทรวง พม. แล้วค่อยประกาศในราชกิจจานุเบกษา สุดท้ายส่งกลับท้องถิ่นเพื่อแจ้งประชาชน และชำระบัญชีให้เรียบร้อย นายทะเบียนกลางไม่มีอำนาจเลิกเองได้เด็ดขาด!
เหตุผลที่นำไปสู่การเลิกสมาคมฌาปนกิจ มี 3 กรณีหลัก
ตามกฎหมายกำหนดเหตุผลชัดเจน ไม่ใช่เลิกเพราะอยากเลิก ลองดูกันครับ:
- กรณีที่ 1: ที่ประชุมใหญ่ของสมาชิกลงมติให้เลิกเอง เพราะอาจเห็นว่าดำเนินการต่อไม่ได้
- กรณีที่ 2: นายทะเบียนท้องที่สั่งเลิกตามมาตรา 52 เช่น พบการทุจริต สอบสวนแล้วมีหลักฐานชัด หรือดำเนินการไม่อาจไปต่อได้ด้วยเหตุผลอื่นๆ
- กรณีที่ 3: ศาลสั่งเลิกตามมาตรา 54 หรือถ้านายทะเบียนเพิกเฉย ผู้เสียหายร้องศาลก็สั่งได้
เห็นมั้ยครับ ทุกอย่างมีที่มาที่ไป ตรวจสอบได้ ไม่ใช่เลิกมั่วซั่ว ดังนั้นข่าวที่แชร์กันว่าสมาคมเลิกหมด ไม่จริงหรอก มีแค่บางแห่งที่ปัญหาจริงๆ เท่านั้น
ทำไมรัฐบาลยืนยันไม่กระทบสมาคมอื่น
จากข้อมูลล่าสุด สมาคมฌาปนกิจทั้งหมดกว่า 4,874 แห่ง มีที่เลิกไปบ้าง แต่เหลือเลิกสมาคมฌาปนกิจที่ยังโอเคอีก 3,839 แห่ง รัฐบาลย้ำชัดว่า การเลิกแห่งใดแห่งหนึ่ง ไม่ลามไปยังแห่งอื่น เพราะแต่ละแห่งอิสระ อยู่ภายใต้การกำกับท้องที่ ดังนั้นถ้าสมาคมของคุณปกติดี ก็ไม่ต้องห่วง เงินสมทบยังอยู่ บริการยังให้ได้ตามปกติ
แต่เพื่อความชัวร์ เพื่อนๆ ควรเช็คกับสมาคมตัวเองบ้างนะครับ ถามคณะกรรมการว่ายังจดทะเบียนอยู่มั้ย มีประกาศอะไรรึเปล่า หรือเช็คกับนายทะเบียนท้องที่ใกล้บ้าน เช่น ที่ว่าการอำเภอ หรือ อบต. ก็ได้ ยิ่งถ้าพบพิรุธอะไร รายงานได้เลย จะได้ป้องกันไม่ให้เกิดปัญหาแบบข่าว
ส่วนข้อดีของสมาคมฌาปนกิจนี่ดีมากเลยนะครับ ช่วยลดภาระครอบครัวตอนสูญเสีย ราคาถูกกว่าจ้างเอกชน ยังช่วยเหลือกันในชุมชน สร้างความสามัคคีอีกด้วย ถ้าสมาคมดีๆ ก็ควรสนับสนุนต่อไป
สรุปนะครับ เลิกสมาคมฌาปนกิจเป็นเรื่องเฉพาะราย ไม่ใช่ทั้งระบบ ประชาชนอย่าตื่นตระหนก รัฐบาลดูแลอยู่ ข้อมูลชัดเจนแบบนี้แล้ว ถ้าคุณมีสมาคมที่ใช้อยู่ ลองแชร์ประสบการณ์ในคอมเมนต์ด้านล่างได้เลยครับ จะได้ช่วยกันอัพเดทข้อมูลให้เพื่อนๆ หรือถ้ามีข้อสงสัย ถามมาได้ ผมช่วยหาคำตอบให้!
ที่มา – รัฐบาลแจงปมเลิกสมาคมฌาปนกิจ ต้องสั่งเลิกจากนายทะเบียนท้องที่ ยันไม่กระทบอีกกว่า 3,839 แห่ง
