“หมอยง” อธิบายชัดๆ ว่าทำไมผู้ที่เกิดก่อนปี 2535 หรือมีอายุ 33 ปีขึ้นไป ควรเข้ารับการตรวจคัดกรองโรค “ไวรัสตับอักเสบบี” เรื่องนี้สำคัญและเกี่ยวข้องกับสุขภาพของคนไทยจำนวนมากเลยทีเดียว มาฟังเหตุผลจากคุณหมอกันค่ะ
เมื่อวันที่ 14 สิงหาคม 2568 ศ.นพ.ยง ภู่วรวรรณ หัวหน้าศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านไวรัสวิทยาคลินิก ภาควิชากุมารเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้โพสต์ข้อความที่ให้ความกระจ่างเกี่ยวกับเรื่องนี้ ในหัวข้อ “ไวรัสตับอักเสบบี ในผู้ที่เกิดก่อนปี พ.ศ. 2535 กับวัคซีนไวรัสตับอักเสบบีในการป้องกัน” ซึ่งมีรายละเอียดที่น่าสนใจดังนี้
ทำไมต้องตรวจ “ไวรัสตับอักเสบบี” ในผู้ที่เกิดก่อนปี 2535?
ในอดีต ไวรัสตับอักเสบบีถือเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญของประเทศไทย พบผู้ติดเชื้อในอัตราสูงมาก รัฐบาลจึงได้เริ่มรณรงค์การให้วัคซีนไวรัสตับอักเสบบี โดยเฉพาะในเด็กแรกเกิด โดยเริ่มต้นใน 2 จังหวัดนำร่อง คือ ชลบุรีและเชียงใหม่ ในปี พ.ศ. 2531 จากนั้นอีก 2 ปี (พ.ศ. 2533) ได้ขยายไปยัง 10 จังหวัด รวมเป็น 12 จังหวัด และในเดือนเมษายน พ.ศ. 2535 ได้มีการให้วัคซีนแก่ทารกแรกเกิดทุกคน อย่างน้อย 3 ครั้งภายในปีแรก
ผลจากการรณรงค์ ทำให้จำนวนผู้ติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีในผู้ที่เกิดหลังปี พ.ศ. 2535 ลดลงอย่างเห็นได้ชัด เนื่องจากได้รับวัคซีนป้องกันการติดเชื้อจากมารดาที่เป็นพาหะ ตั้งแต่วัยเด็ก ทำให้ในปัจจุบัน ผู้ที่มีอายุน้อยกว่า 33 ปี มีอัตราการติดเชื้อที่ต่ำมาก
อย่างไรก็ตาม ผู้ที่มีอายุมากกว่า 33 ปี หรือเกิดก่อนปี 2535 และไม่เคยได้รับวัคซีน อาจเคยได้รับเชื้อมาก่อนแล้ว และอาจมีภูมิต้านทานเกิดขึ้นแล้วโดยธรรมชาติ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในผู้สูงอายุ ดังนั้น การพิจารณาฉีดวัคซีนเพื่อป้องกันจึงเป็นสิ่งที่ดี แต่เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุด ควรทำการตรวจเลือดเพื่อตรวจสอบสถานะของไวรัสตับอักเสบบีเสียก่อน
ตรวจเลือด “ไวรัสตับอักเสบบี” แล้วจะรู้ได้อย่างไร?
การตรวจเลือดจะช่วยให้ทราบว่าสถานะของไวรัสตับอักเสบบีในร่างกายของเราเป็นอย่างไร เช่น:
- มีภูมิต้านทานแล้วตามธรรมชาติ
- เป็นพาหะของไวรัสตับอักเสบบี
- ติดเชื้อเรื้อรัง
- ยังไม่เคยติดเชื้อและไม่มีภูมิต้านทาน
การทราบสถานะของตัวเองจะช่วยให้สามารถแยกกลุ่ม เพื่อให้วัคซีนเฉพาะในกลุ่มที่ไม่เคยติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีมาก่อน และไม่เคยได้รับวัคซีนเท่านั้น
สำหรับผู้ที่ติดเชื้อแล้วและมีภูมิคุ้มกัน ก็ไม่จำเป็นต้องทำอะไรเพิ่มเติม แต่หากติดเชื้อและเป็นพาหะ ควรเข้าสู่กระบวนการรักษาและติดตามอาการอย่างใกล้ชิด เพื่อป้องกันการเกิดโรคร้ายแรง เช่น ตับแข็งและมะเร็งตับ
ดังนั้น คุณหมอยงจึงเน้นย้ำว่า ผู้ที่เกิดก่อนปี 2535 ควรเข้ารับการตรวจคัดกรองเลือดก่อนที่จะพิจารณาเข้ารับวัคซีน “ไวรัสตับอักเสบบี” การตรวจคัดกรองจึงมีความสำคัญอย่างมาก
สรุปคือ หากคุณเกิดก่อนปี 2535 และไม่แน่ใจว่าเคยได้รับวัคซีนไวรัสตับอักเสบบีหรือไม่ การไปตรวจคัดกรองเป็นสิ่งที่ควรทำอย่างยิ่ง เพื่อสุขภาพที่ดีในระยะยาวของคุณเอง
ที่มา – “หมอยง” อธิบายชัด ทำไมผู้ที่เกิดก่อนปี 2535 ควรตรวจคัดกรอง “ไวรัสตับอักเสบบี”
